هدف از این تحلیل، بررسی وضعیت بنیادین قیمت دلار و تتر در بازار ایران با تمرکز بر شرایط فعلی اقتصادی، اجتماعی و ژئوپلتیک است؛ شرایطی که در هفته‌های اخیر با افزایش تنش‌های داخلی، فشارهای روانی بر جامعه و تشدید نااطمینانی‌های اقتصادی همراه بوده و به‌طور مستقیم بر رفتار بازار ارز اثر گذاشته است. این تحلیل به‌صورت بی‌طرف و صرفاً از منظر اقتصادی تهیه شده و هم‌راستا با ساختار تکنیکالی است که نشان‌دهنده ورود قیمت به سقف‌های تاریخی جدید بوده است.

از منظر بنیادی، بازار ارز ایران در حال حاضر بیش از هر چیز تحت تأثیر «انتظارات تورمی» و «ریسک‌های غیرقابل پیش‌بینی» قرار دارد. افزایش نارضایتی‌های اجتماعی و اعتراضات مردمی، حتی بدون ورود مستقیم به فاز بحران سیاسی، به‌طور طبیعی باعث افزایش تقاضا برای دارایی‌های امن می‌شود. در اقتصاد ایران، دلار و به‌ویژه تتر دقیقاً چنین نقشی را ایفا می‌کنند؛ زیرا دسترسی سریع، نقدشوندگی بالا و قابلیت تبدیل به سایر دارایی‌ها دارند. همین عامل موجب می‌شود در دوره‌های تنش اجتماعی، تقاضای احتیاطی برای تتر و دلار افزایش یابد، حتی اگر متغیرهای رسمی اقتصادی تغییر محسوسی نکرده باشند.

در بعد سیاست‌گذاری اقتصادی، محدودیت‌های ساختاری بازار ارز همچنان پابرجاست. شکاف میان نرخ‌های رسمی و بازار آزاد، کاهش کارایی ابزارهای کنترلی، و تداوم کسری بودجه دولت باعث شده کنترل پایدار قیمت ارز با چالش جدی مواجه باشد. در چنین فضایی، هر شوک اجتماعی یا خبری می‌تواند به‌سرعت به بازار ارز منتقل شود و به‌جای اصلاح قیمتی، صرفاً موجب افزایش نوسان یا جهش‌های مقطعی رو به بالا شود. این موضوع توضیح می‌دهد که چرا حتی در نبود خبر اقتصادی مثبت یا منفی مشخص، قیمت دلار و تتر در سطوح بالا تثبیت می‌شوند.

از منظر روان‌شناسی بازار، تتر در ایران عملاً معادل دلار نقدی تلقی می‌شود، با این تفاوت که ابزار پوشش ریسک سریع‌تری است. در شرایطی که اعتماد عمومی به ثبات اقتصادی کاهش می‌یابد، ترجیح فعالان بازار حفظ ارزش دارایی به‌جای جست‌وجوی بازدهی است. این رفتار جمعی باعث می‌شود فشار فروش معناداری در سقف‌های قیمتی شکل نگیرد و اصلاح‌ها معمولاً کوتاه‌مدت و محدود باشند؛ موضوعی که با ساختار صعودی چارت نیز هم‌خوانی دارد.

در بعد ژئوپلتیک، افزایش تنش‌های منطقه‌ای و تداوم فضای نااطمینان در خاورمیانه، ریسک سیستماتیک اقتصاد ایران را بالا نگه داشته است. حتی در صورت نبود درگیری مستقیم، صرف افزایش سطح تهدیدات و فضای رسانه‌ای پیرامون آن، انتظارات منفی نسبت به آینده اقتصاد را تقویت می‌کند. این عامل، به‌طور غیرمستقیم به حمایت از قیمت ارز منجر می‌شود، زیرا بازار احتمال کاهش ارزش پول ملی در سناریوهای پرریسک را پیش‌خور می‌کند.

در جمع‌بندی بنیادی، می‌توان گفت رشد قیمت دلار و تتر در شرایط فعلی بیش از آنکه ناشی از متغیرهای کوتاه‌مدت اقتصادی باشد، نتیجه هم‌زمان فشارهای اجتماعی، انتظارات تورمی، نااطمینانی سیاسی و ضعف ساختاری سیاست‌های ارزی است. تا زمانی که این مؤلفه‌ها به‌صورت معنادار تعدیل نشوند، بازار ارز تمایل به حفظ سطوح قیمتی بالا دارد و هر اصلاحی بیشتر جنبه زمانی یا روانی خواهد داشت تا یک بازگشت پایدار. از منظر اقتصادی، تتر و دلار در حال حاضر آینه‌ای از سطح ریسک ادراک‌شده در جامعه هستند و نه صرفاً یک ابزار معاملاتی.

گروه مالی و تحلیلی Eagle Economic