بازارهای فارکس و کالاها در مقطع فعلی وارد مرحله‌ای شده‌اند که جهت‌گیری آن بیش از هر زمان دیگری به ترکیب هم‌زمان سه عامل وابسته است: تنش‌های ژئوپلیتیکی فعال در خاورمیانه و شرق اروپا، تغییر انتظارات سیاست پولی آمریکا و اروپا، و بازچینش جریان سرمایه به سمت دارایی‌های امن. بازگشت طلا به بالای ۵۰۰۰ دلار، نوسانات شدید شاخص دلار و حساسیت بالای نفت به اخبار منطقه‌ای، نشان می‌دهد معامله‌گران جهانی اکنون بیش از داده‌های عادی اقتصادی، به ریسک سیستماتیک توجه دارند. در چنین فضایی، تحلیل بازار فارکس بدون در نظر گرفتن سیاست و انرژی عملاً ناقص خواهد بود.

طلا (XAU/USD)؛ تثبیت در فاز ریسک‌گریز جهانی

بازگشت طلا به بالای ۵۰۰۰ دلار نشان‌دهنده ادامه جریان سرمایه به سمت دارایی‌های امن است. در حال حاضر، سه نیروی بنیادی از قیمت حمایت می‌کند: نخست، نگرانی از گسترش درگیری‌های خاورمیانه که ریسک سیستماتیک بازار را بالا نگه داشته؛ دوم، کاهش بازده واقعی اوراق آمریکا در پی تعدیل انتظارات نرخ بهره؛ و سوم، خرید پایدار بانک‌های مرکزی برای تنوع‌بخشی ذخایر.

اصلاح شدید قبلی تا حوالی ۴۶۰۰ دلار بیشتر ناشی از شناسایی سود و تقویت موقت دلار بود و نه ضعف ساختاری. اکنون با بازگشت فشار بر دلار و تداوم نااطمینانی سیاسی، طلا دوباره در نقش پوشش ریسک تثبیت شده است. در کوتاه‌مدت انتظار می‌رود طلا در فاز نوسان بالای حمایتی باقی بماند و در میان‌مدت همچنان تمایل صعودی داشته باشد، مگر اینکه تنش‌های ژئوپلیتیکی به‌طور معنادار کاهش یابد.

شاخص دلار؛ تعادل شکننده میان بازده و ریسک

شاخص دلار در شرایط فعلی در نقطه تعادل قرار دارد. از یک سو، اقتصاد آمریکا هنوز نسبت به بسیاری از اقتصادهای توسعه‌یافته مقاوم‌تر است و این عامل از دلار حمایت می‌کند. از سوی دیگر، بازار به این جمع‌بندی رسیده که چرخه انقباضی فدرال رزرو به پایان رسیده و مسیر آینده بیشتر به سمت سیاست متعادل یا حتی انبساطی متمایل خواهد بود.

هم‌زمان، تنش‌های سیاسی جهانی اثر دوگانه‌ای بر دلار دارند: در دوره‌های شوک شدید، تقاضای امن دلار افزایش می‌یابد؛ اما در فازهای پایدارتر ریسک، سرمایه به سمت طلا و ارزهای دیگر متنوع می‌شود. نتیجه این دو نیرو، نوسان فرسایشی دلار در محدوده‌های میانی است.

EUR/USD؛ تقویت تدریجی در سایه تعدیل دلار

یورو در شرایط فعلی بیشتر از ضعف دلار سود برده تا قدرت داخلی. با این حال، کاهش فشار انرژی نسبت به سال‌های بحران و تثبیت نسبی تورم، به منطقه یورو اجازه داده از رکود عمیق فاصله بگیرد. این موضوع باعث شده بازار احتمال سیاست پولی بسیار انبساطی در اروپا را کمتر بداند.

در نتیجه، EUR/USD در فاز بازیابی ملایم قرار گرفته است. در کوتاه‌مدت، جهت حرکت بیشتر تابع دلار خواهد بود، اما در میان‌مدت اگر رشد اروپا پایدار بماند، یورو می‌تواند دامنه تقویت خود را حفظ کند.

GBP/USD؛ پوند در تعادل شکننده تورم و رشد

پوند همچنان تحت تأثیر تضاد بنیادی اقتصاد بریتانیاست: تورم هنوز بالاتر از هدف است، اما رشد اقتصادی ضعیف و حساس است. این وضعیت بانک مرکزی انگلستان را در موقعیت سیاستی دشوار نگه داشته است.

تقویت اخیر پوند عمدتاً نتیجه تضعیف دلار بوده است. اگر داده‌های بازار کار و مصرف داخلی بهبود یابد، پوند می‌تواند تثبیت شود؛ اما در فضای ریسک‌گریز جهانی، همچنان یکی از ارزهای آسیب‌پذیر باقی می‌ماند.

USD/JPY؛ حساس به بازده آمریکا و سیاست ژاپن

ین در شرایط فعلی از کاهش نسبی بازده اوراق آمریکا و احتمال تعدیل سیاست پولی ژاپن حمایت گرفته است. فاصله نرخ بهره آمریکا و ژاپن که در سال‌های گذشته عامل اصلی ضعف ین بود، اکنون در حال کاهش تدریجی است.

اگر بازده آمریکا بیشتر افت کند، USD/JPY می‌تواند وارد فاز نزولی عمیق‌تر شود. اما هرگونه بازگشت دلار یا جهش بازده، سریعاً این جفت را معکوس می‌کند. بنابراین این جفت‌ارز همچنان حساس‌ترین بازار فارکس به انتظارات نرخ بهره باقی مانده است.

AUD/USD؛ تابع چین و ریسک جهانی

دلار استرالیا در حال حاضر بیش از هر چیز به چشم‌انداز اقتصاد چین وابسته است. هرگونه نشانه از تحریک اقتصادی یا بهبود بخش مسکن چین، فوراً در تقویت AUD منعکس می‌شود.

در شرایط فعلی که بازار جهانی میان ریسک ژئوپلیتیک و امید به محرک‌های چین قرار دارد، AUD/USD در فاز نوسانی مثبت ملایم قرار گرفته است. در صورت تشدید ریسک جهانی، این ارز سریع‌تر از سایرین تضعیف می‌شود.

USD/CAD؛ پیوند مستقیم با نفت و دلار

دلار کانادا هم‌زمان از دو متغیر کلیدی تأثیر می‌گیرد: قیمت نفت و شاخص دلار. رشد قبلی نفت از محدوده‌های پایین‌تر تا حوالی ۶۰–۶۵ دلار باعث حمایت از CAD شد و مانع رشد USD/CAD شد.

در حال حاضر، با نوسان نفت و دلار، این جفت‌ارز در محدوده تعادلی حرکت می‌کند. اگر تنش‌های خاورمیانه قیمت انرژی را بالا نگه دارد و دلار تضعیف بماند، USD/CAD تمایل نزولی خواهد داشت.

نفت و انرژی؛ بازار در وضعیت آماده‌باش ژئوپلیتیکی

بازار انرژی اکنون مستقیماً به تحولات خاورمیانه واکنش نشان می‌دهد. هرگونه تهدید به مسیرهای صادراتی یا زیرساخت‌های انرژی فوراً ریسک عرضه را بالا می‌برد و قیمت نفت را تقویت می‌کند. رشد اخیر نفت از سطوح پایین‌تر تا محدوده ۶۰–۶۵ دلار بازتاب همین ریسک بوده است.

اما نفت برخلاف طلا، به تقاضای واقعی نیز وابسته است. اگر تنش‌ها به کاهش رشد جهانی منجر شود، اثر افزایشی ریسک عرضه با ضعف تقاضا خنثی می‌شود. بنابراین بازار نفت در شرایط فعلی در تعادل حساس میان ریسک سیاسی و چرخه اقتصادی قرار دارد.

جمع‌بندی نهایی

بازارهای فارکس و کالاها در لحظه حاضر تحت سلطه هم‌زمان سیاست پولی، ژئوپلیتیک و جریان سرمایه جهانی هستند. بازگشت طلا به بالای ۵۰۰۰ دلار نشان‌دهنده ماندگاری تقاضای امن است. شاخص دلار در فاز نوسان تعادلی قرار دارد و جفت‌ارزها عمدتاً بر اساس تفاوت سیاست‌های پولی و شدت ریسک جهانی حرکت می‌کنند. نفت نیز به‌طور مستقیم به تنش‌های خاورمیانه و انتظارات تقاضای جهانی وابسته شده است.

در کوتاه‌مدت، اخبار ژئوپلیتیک و داده‌های تورمی محرک اصلی خواهند بود. در میان‌مدت، مسیر نرخ‌های بهره آمریکا و ثبات انرژی جهانی روند غالب بازار را تعیین می‌کند.

این جمع‌بندی، ارزیابی تحلیلی و به‌روز کارشناسان گروه مالی و تحلیلی Eagle Economic از شرایط فعلی بازارهای فارکس و کالاهاست.