بازارهای جهانی در روزهای اخیر وارد مرحله جدیدی از قیمت‌گذاری ریسک شده‌اند. پس از ماه‌ها تنش نظامی، درگیری‌های منطقه‌ای و نگرانی نسبت به امنیت مسیرهای انرژی، اکنون توجه سرمایه‌گذاران به احتمال شکل‌گیری توافق میان ایران و آمریکا معطوف شده است. همین تغییر فضای سیاسی باعث شده بخشی از ریسک ژئوپلیتیکی که پیش‌تر در بازارهای طلا، نفت و ارزها لحاظ شده بود، به تدریج تخلیه شود.

آنچه امروز در بازار مشاهده می‌شود، واکنش به خود توافق نیست، بلکه واکنش به انتظارات ناشی از توافق است. معامله‌گران در حال بررسی این موضوع هستند که کاهش تنش‌ها چه تأثیری بر عرضه انرژی، تورم جهانی، سیاست‌های پولی و جریان سرمایه خواهد داشت.

طلا؛ خروج تدریجی پرمیوم جنگ از بازار

مهم‌ترین اتفاق بازار در هفته‌های اخیر، اصلاح قابل‌توجه طلا پس از ثبت سقف‌های تاریخی بوده است. بخش مهمی از رشد طلا در ماه‌های گذشته ناشی از نگرانی درباره گسترش درگیری‌ها در خاورمیانه، احتمال اختلال در تجارت جهانی و افزایش تقاضا برای دارایی‌های امن بود.

اما اکنون که بازار نشانه‌هایی از توافق و کاهش تنش میان تهران و واشنگتن را مشاهده می‌کند، بخشی از آن ریسک ژئوپلیتیکی در حال خروج از قیمت طلاست. به همین دلیل شاهد فشار فروش و اصلاح سنگین در این فلز ارزشمند بوده‌ایم.

البته نکته مهم اینجاست که کاهش تنش الزاماً به معنای پایان روند بلندمدت طلا نیست. بانک‌های مرکزی همچنان خریداران مهم بازار هستند و نگرانی‌های مربوط به بدهی دولت‌ها، تورم ساختاری و کاهش ارزش پول‌های فیات همچنان پابرجاست. بنابراین در شرایط فعلی، طلا بیشتر وارد فاز بازنگری ارزش‌گذاری شده تا تغییر کامل روند بنیادی.

شاخص دلار؛ بزرگ‌ترین برنده توافق احتمالی نیست

برخلاف تصور بسیاری از فعالان بازار، توافق احتمالی ایران و آمریکا لزوماً به معنای جهش شاخص دلار نیست.

کاهش تنش‌های خاورمیانه باعث افت ریسک انرژی و کاهش نگرانی‌های تورمی می‌شود. اگر فشار تورمی ناشی از نفت کاهش پیدا کند، فدرال رزرو نیز برای حفظ سیاست‌های سختگیرانه تحت فشار کمتری قرار خواهد گرفت. این موضوع در نهایت می‌تواند از جذابیت دلار بکاهد.

در واقع بازار اکنون بین دو سناریو در حال نوسان است؛ از یک سو دلار به عنوان ارز ذخیره جهانی از ثبات سیاسی سود می‌برد و از سوی دیگر کاهش ریسک‌های جهانی می‌تواند بخشی از تقاضای پناهگاه امن دلار را کاهش دهد. به همین دلیل شاخص دلار فعلاً در وضعیت متعادلی قرار گرفته است.

EUR/USD؛ برنده احتمالی فضای جدید

یورو از جمله ارزهایی است که می‌تواند از کاهش تنش‌های خاورمیانه سود ببرد. اروپا همواره یکی از آسیب‌پذیرترین مناطق نسبت به شوک‌های انرژی بوده و هرگونه کاهش ریسک در عرضه نفت و گاز می‌تواند فشار اقتصادی بر این منطقه را کمتر کند.

از طرف دیگر، اگر دلار بخشی از تقاضای امن خود را از دست بدهد، جریان سرمایه می‌تواند به سمت یورو بازگردد. به همین دلیل در شرایط فعلی چشم‌انداز بنیادی این جفت‌ارز نسبت به ماه‌های گذشته بهبود یافته است.

GBP/USD؛ پوند در مسیر بهره‌برداری از ضعف دلار

پوند نیز از شرایط فعلی سود می‌برد. بازار معتقد است که در صورت کاهش ریسک‌های جهانی، سرمایه‌گذاران تمایل بیشتری به ورود به ارزهای با بازده بالاتر خواهند داشت.

در چنین شرایطی، هرگونه تضعیف شاخص دلار می‌تواند به تقویت بیشتر پوند منجر شود. البته اقتصاد بریتانیا همچنان با چالش‌های رشد اقتصادی مواجه است و همین موضوع می‌تواند سرعت صعود را محدود کند.

USD/JPY؛ کاهش تقاضای پناهگاه امن

در ماه‌های گذشته، افزایش تنش‌های ژئوپلیتیکی باعث رشد تقاضا برای ین ژاپن شده بود. اما اگر روند مذاکرات ایران و آمریکا به نتیجه برسد و فضای منطقه آرام‌تر شود، بخشی از این تقاضای امن می‌تواند کاهش یابد.

در نتیجه احتمال می‌رود فشار صعودی بر ین کاهش پیدا کند و این جفت‌ارز وارد فاز متعادل‌تری شود. البته سیاست‌های بانک مرکزی ژاپن همچنان یکی از عوامل تعیین‌کننده باقی خواهد ماند.

AUD/USD؛ یکی از جذاب‌ترین جفت‌ارزها در فضای کاهش تنش

دلار استرالیا معمولاً از بهبود احساس ریسک جهانی و رشد تجارت بین‌الملل سود می‌برد. کاهش تنش‌های خاورمیانه می‌تواند فضای روانی بازار را بهبود دهد و سرمایه‌گذاران را به سمت ارزهای کالامحور سوق دهد.

همزمان کاهش نگرانی درباره انرژی می‌تواند به اقتصاد چین نیز کمک کند و از آنجا که اقتصاد استرالیا ارتباط نزدیکی با چین دارد، این موضوع برای AUD یک عامل مثبت محسوب می‌شود.

USD/CAD؛ وابسته به نفت

شاید مهم‌ترین جفت‌ارزی که مستقیماً از مذاکرات ایران و آمریکا تأثیر می‌گیرد USD/CAD باشد.

اگر توافق نهایی به افزایش صادرات نفت ایران و بازگشایی کامل مسیرهای انرژی منجر شود، عرضه جهانی نفت افزایش خواهد یافت و فشار نزولی بر قیمت انرژی وارد می‌شود. چنین اتفاقی می‌تواند بخشی از مزیت بنیادی دلار کانادا را تضعیف کند.

بنابراین معامله‌گران این جفت‌ارز با دقت بسیار بالایی روند مذاکرات و تأثیر آن بر بازار انرژی را دنبال می‌کنند.

نفت و انرژی؛ مهم‌ترین بازار تحت تأثیر توافق

بدون تردید بزرگ‌ترین اثر توافق احتمالی ایران و آمریکا در بازار انرژی دیده می‌شود. بازار اکنون احتمال افزایش عرضه نفت ایران، کاهش محدودیت‌های صادراتی و بازگشت تدریجی جریان عادی تجارت در منطقه را در قیمت‌ها لحاظ می‌کند.

همین مسئله باعث شده بخشی از پرمیوم جنگ که در ماه‌های گذشته وارد بازار نفت شده بود، تخلیه شود. با این حال معامله‌گران همچنان محتاط هستند، زیرا جزئیات نهایی توافق هنوز به طور کامل مشخص نیست و ریسک‌های اجرایی همچنان وجود دارد.

نتیجه‌گیری

بازارهای فارکس در حال ورود به مرحله‌ای هستند که در آن «کاهش تنش» مهم‌تر از «جنگ» شده است. احتمال توافق میان ایران و آمریکا موجب شده بخشی از تقاضای دارایی‌های امن کاهش یابد، فشار بر بازار انرژی کمتر شود و نگاه سرمایه‌گذاران دوباره به سمت سیاست‌های پولی و رشد اقتصادی بازگردد.

در این شرایط، طلا بخشی از حباب ژئوپلیتیکی خود را تخلیه کرده، نفت با فشار ناشی از افزایش احتمالی عرضه مواجه شده و بسیاری از جفت‌ارزهای اصلی از ضعف نسبی دلار سود برده‌اند. با این حال تا زمانی که توافق به مرحله اجرایی کامل نرسد، بازارها همچنان با احتیاط حرکت خواهند کرد و هر خبر جدید از روند مذاکرات می‌تواند مسیر قیمت‌ها را تغییر دهد.

این جمع‌بندی، دیدگاه تحلیلی کارشناسان گروه مالی و تحلیلی Eagle Economic نسبت به شرایط فعلی بازارهای فارکس و کالاهای جهانی است.